Theo Nghị định, người đứng đầu, cấp phó của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, đơn vị có thể bị xem xét xử lý kỷ luật khi để xảy ra hành vi gây lãng phí trong phạm vi được giao quản lý, phụ trách. Cán bộ, công chức, viên chức có hành vi gây lãng phí hoặc vi phạm trong tổ chức thực hiện phòng, chống lãng phí cũng thuộc đối tượng bị xem xét xử lý theo quy định.

Tùy theo tính chất, mức độ và hậu quả của hành vi vi phạm, người vi phạm bị xem xét áp dụng hình thức kỷ luật phù hợp. Việc xử lý được căn cứ vào hành vi vi phạm, mức độ thiệt hại, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ và việc chủ động khắc phục hậu quả.

Nghị định đồng thời quy định việc xử lý đối với hành vi cản trở hoặc thiếu trách nhiệm trong thanh tra, kiểm tra, kiểm toán về tiết kiệm, chống lãng phí; cản trở việc xác minh, xử lý, giải quyết khiếu nại, tố cáo; vi phạm quy định về bảo vệ người đấu tranh chống lãng phí và người thân của người đấu tranh chống lãng phí.

Một nội dung đáng chú ý là quy định về trách nhiệm bồi thường thiệt hại. Theo đó, người có hành vi gây lãng phí và gây thiệt hại phải được xem xét trách nhiệm bồi thường theo quy định. Thiệt hại được xác định trên cơ sở thiệt hại thực tế, có thể lượng hóa bằng tiền và có mối quan hệ trực tiếp với hành vi gây lãng phí.

Việc xác định thiệt hại căn cứ vào chứng từ, hóa đơn, tài liệu, số liệu kế toán, kết luận của cơ quan có thẩm quyền và các tài liệu, bằng chứng hợp pháp khác. Nghị định cũng quy định việc xác định thiệt hại đối với các hành vi làm tăng chi ngân sách nhà nước; gây thất thoát ngân sách, vốn nhà nước; kéo dài tiến độ dự án; gây thất thoát, hư hỏng tài sản công; làm phát sinh chi phí hoặc gây lãng phí tài nguyên, năng lượng.

Việc ban hành Nghị định số 267/2026/NĐ-CP tiếp tục khẳng định yêu cầu thực hành tiết kiệm, phòng, chống lãng phí gắn với trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và cá nhân, nhất là trách nhiệm của người đứng đầu; góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng các nguồn lực của Nhà nước.

Xem toàn văn Nghị định đính kèm tại đây.

Bùi Thúy